Cir­cu­lai­re dwars­lig­ger van trein­zij­wan­den

Gepubliceerd op: 22/02/2021
NS Circulaire dwarsligger van treinzijwanden
In een samenwerking tussen NS en Hogeschool Windesheim werd een techniek ontwikkeld waarmee end-of-life treinzijwanden van thermoharde composieten een tweede leven krijgen als circulaire dwarsliggers in het spoor.

Video © Hogeschool Windesheim

Afgedankte treinzijwanden

Bij de revisie en uitstroom van treinen komen zijwanden vrij die gemaakt zijn van thermoharde composieten. Deze composieten waren niet herbruikbaar of recyclebaar en konden niet in de verbrandingsoven verwerkt worden. Dat maakte voorheen storten de enige optie. Dit past niet in de circulaire visie van NS “afval bestaat niet”.

Samenwerking met Hogeschool Windesheim

Om storten in de toekomst te voorkomen is NS op zoek gegaan naar partners die thermoharde composieten wél herbruikbaar konden maken. Zo kwamen zij in 2017 in contact met het Lectoraat Kunststoftechnologie van Hogeschool Windesheim. Samen namen ze deel aan het RAAK-project dat onderzocht of hergebruik van end-of-life thermoharde composieten op industriële schaal kan worden toegepast.

Van niet recyclebaar naar versterkingsgrondstof

Het lectoraat Kunststoftechnologie van Windesheim ontwikkelde een technologie waarmee end-of-life thermoharde composieten bewerkt worden tot een versterkingsgrondstof. Deze behoudt de intrinsieke eigenschappen zoals mechanische sterkte en hoge buitenduurzaamheid. Zo kunnen daar weer nieuwe producten van gemaakt worden. Deze wereldwijd unieke methode biedt ook een oplossing voor de composieten die vrijkomen uit bootrompen, vliegtuigen en rotorbladen van windmolens.

Circulaire dwarsligger

De vraag naar recyclaten van thermoharde composieten ontbrak, daarom startte Windesheim in opdracht van NS een project om de treinzijwanden te verwerken tot dwarsliggers. Studenten ontwierpen composieten vormschalen voor een NS90 dwarsligger. Daarmee zijn de eerste twee prototype composieten dwarsliggers gemaakt. Als deze circulaire dwarsliggers aan het einde van de levensduur komen kunnen deze via dezelfde techniek weer volledig hergebruikt worden. Zo blijft de grondstof eindeloos in de kringloop.

Testen op het spoor

De prototypes circulaire dwarsliggers worden getest in een proefspoorvak van de treinrevisie werkplaats van NS in Haarlem. Als deze prototypes naar tevredenheid functioneren wordt de productie opgeschaald. Het zou toch fantastisch zijn als nieuwe treinen in de toekomst over hun oude zijwanden rijden!